Yoga tijdens de menstruatie

supta virasana

Yoga tijdens de menstruatie? Elke maand is het weer zover, en beginnen de klachten en pijntjes weer. De meeste mensen weten dat je beter geen omgekeerde houdingen kunt oefenen, maar welke oefeningen doe je dan wel tijdens de menstruatie? En de periode voor de menstruatie, wanneer je last hebt van PMS, of hoofdpijn? Wat doe je dan?

In deze blog eerst wat tekst en uitleg over de menstruatie, het beste boek voor yoga tijdens/voor/na de menstruatie, en tot slot een video en printbare yogaserie om thuis te oefenen.

De menstruatiecyclus

Laten we beginnen met een korte omschrijving van de (of mijn) menstruatiecyclus. Deze werkt als volgt. De cyclus begint met de menstruatie zelf, waarna het hormoon oestrogeen weer toeneemt. Hierdoor voel je je weer een stuk beter, energieker, en heb je ook zin om lekker te zweten op je yogamat! Na twee weken volgt de ovulatie; dit kan een tijd zijn waarin je je heel erg goed voelt, veel seksuele energie hebt, maar voor mij persoonlijk kunnen dit ook een aantal emotionele dagen zijn, waarin mijn lichaam zwaar aanvoelt. Vaak moet ik het dan ook rustig aan doen met de meer intensievere yogahoudingen. Na de ovulatie komen de minst fijne twee weken – het hormoon progesteron neemt de overhand, waardoor je minder energie hebt, en je je minder goed voelt (om het zachtjes uit te drukken). Een week voor de volgende menstruatie start voor mij de regelrechte PMS, neemt mijn energie nog meer af, en gaat mijn lichaam steeds meer behoefte krijgen aan rust, extra eten, en slaap ik slechter. Wanneer mijn menstruatie eenmaal (eindelijk!) doorzet, weet ik dat ik na twee daagjes menstruatiepijn en discomfort, me weer goed voel! En dan begint de hele cyclus opnieuw…

The woman's yoga book

Wat kan yoga hierin voor je betekenen? Ik heb The Woman’s Yoga Book gevonden toen ik op zoek was naar yoga vóór de zwangerschap, toen ik een vrouw in privélessen begeleide die bezig was om zwanger te raken. Tot mijn grote verbazing was daar nauwelijks informatie over te vinden! Er is genoeg informatie te vinden over yoga en zwangerschap, post-natale yoga, en houdingen voor het bevorderen van vruchtbaarheid – maar heel weinig voor haar specifieke vraag. Ik heb toen een aantal boeken besteld, waaronder The Woman’s Yoga Book van Bobby Clennell. Zij, een senior teacher in de traditie van Iyengar yoga, schrijft over de menstruatiecyclus, en heeft voor elk stadium van de menstruatie bijpassende oefeningen. Mijn studente was al snel zwanger, dus voor haar had ik het boek niet meer nodig – maar ik zelf kon mijn geluk niet op! Want toen ik tijdens mijn eerstvolgende PMS fase een aantal van haar series had geoefend, had ik die maand aanzienlijk minder pijn en last van mijn menstruatie! 

De series of hoofdstukken die ik het meest gebruik zijn ‘Irritability, Tension, and Mood Swings: What Your Body is Saying,’ ‘Insomnia: Calming the Nerves and Inducing Sleep,’ en ‘Bloating and Breast Tenderness: Easing Symptoms of Congestion.’ Wanneer ik slecht slaap, of me geïrriteerd of angstig voel, oefen ik de eerste twee series, en wanneer mijn borsten pijn beginnen te doen, of ik me opgeblazen voel, oefen ik de laatste. Beide series zorgen voor een bijna onmiddellijke verlichting van de symptomen waar ik last van heb, en ik heb daardoor ook een minder zware menstruatie! De serie tijdens de menstruatie zelf ‘During Your Period: Effortless Practice,’ daar twijfelde ik eerst over, omdat ik echt heel veel pijn heb tijdens de eerste dag. Ze vraagt bijvoorbeeld om over een bolster te gaan liggen in de lotus (geen zorgen er is ook een beginnersoptie), wat me erg pijnlijk leek. Het tegenovergestelde was waarheid! Door de houding voelde ik letterlijk de kramp uit mijn onderbuik trekken!

Heb ik je al overtuigd of heb je nog meer bewijskracht nodig? Ik geef redelijk veel privélessen en de ene les is de andere niet. Soms moet je heel snel kunnen schakelen, bijvoorbeeld als je een intensieve serie hebt voorbereid en iemand met klachten binnenkomt. Zo had een studente veel last gehad van stress die maand, en duurde haar menstruatie veel langer dan normaal. Als ik me niet vergis zat ze in dag 9, terwijl haar menstruatie normaal maar 5 dagen duurde. Dus ik pak natuurlijk Bobby’s boek erbij. De serie ‘Excessive and Prolonged Bleeding: Stabilizing the System’ bleek precies wat ze nodig had. Wellicht was het toeval, maar ze vertelde me naderhand dat toen ze weer thuis was, haar menstruatie eindelijk was gestopt. Hoe mooi is dat!

The Woman’s Yoga Book is ook behulpzaam als je een onregelmatige menstruatie hebt, als je menstruatie uitblijft (dus met yoga je menstruatie weer opwekken), wanneer je rugpijn hebt, migraine, en meer! Ook geeft ze uitgebreide instructies over het uitvoeren van restoratieve houdingen, pranayama (ademhalingsoefeningen), en haar visie over de menstruatiecyclus, en wat het kan betekenen voor jouw innerlijke groei. Wil je meer lezen over Bobby Clennell? Bezoek dan haar website www.bobbyclennell.com.

Zoals je misschien al gemerkt had is het boek in het Engels, en er is geen Nederlandse vertaling beschikbaar. Van alle houdingen staan er echter plaatjes, zodat het naar mijn mening voor iedereen toegankelijk is. Ik raad het boek dan ook echt aan alle vrouwen en yogadocenten aan!

Yoga tijdens de menstruatie

Dit is een serie van 4 houdingen die je kunt doen tijdens de eerste zware dagen van je menstruatie. Of natuurlijk op elk ander moment van de maand wanneer je gewoon wilt ontspannen!

De houdingen zijn niet per se bedoeld voor beginners, je hebt al wat ervaring nodig met yoga, anders zijn ze waarschijnlijk nog niet erg comfortabel om langere tijd aan te houden (tenzij je van jezelf al flexibel bent).

Deze houdingen verlichten allemaal pijn en spanning in de onderbuik en onderrug. Mocht je meer hulpmiddelen nodig hebben, doe dat: neem vooral meer hoogte onder de rug als je hier toch spanning ervaart.

In het Hatha Yoga lesseries boek vind je een langere serie voor tijdens de menstruatie.

© All rights reserved

Made with ❤ by Lieneke

Scroll naar top